Jong digitaal talent op tijd begeleiden

Verschillende factoren kunnen een potentieel risico vormen

Het onderzoek richt zich op jongeren die veel affiniteit hebben met IT, maar nog geen online strafbare feiten hebben gepleegd. Het onderzoek laat zien dat technische interesse op zichzelf geen probleem hoeft te zijn. Factoren die lijken samen te hangen met betrokkenheid bij cybercriminaliteit zijn:

• sterke IT-vaardigheden en intensief programmeren;
• contact met leeftijdsgenoten die cybercriminaliteit normaliseren of stimuleren;
• weinig betrokkenheid van ouders bij online activiteiten;
• een zwakker ontwikkeld besef van ethische grenzen en gevolgen van gedrag.

Tegelijkertijd noemen de onderzoekers ook mogelijke beschermende factoren. Denk aan betrokken ouders, aandacht voor online ethiek, positieve rolmodellen en begeleiding vanuit school. Ook veilige plekken waar jongeren hun digitale vaardigheden kunnen ontwikkelen zijn belangrijk.

Belangrijke lessen voor gemeenten

Voor gemeenten biedt het onderzoek aanknopingspunten voor preventie. Het laat zien dat de online leefwereld voor deze jongeren niet losstaat van hun dagelijkse leven en daardoor niet alleen een veiligheidsvraagstuk is. Veel van hun sociale contacten, leerervaringen en interesses ontwikkelen zich juist online, ook buiten het onderwerp technologie. Platforms als Discord, Roblox, Minecraft en YouTube spelen een belangrijke rol in hun ontwikkeling.

Daarnaast laat het onderzoek zien dat veel jongeren handelen vanuit nieuwsgierigheid, uitdaging en interesse in technologie, en niet primair vanuit geld verdienen. Dit onderstreept het belang van vroegtijdige begeleiding en het bieden van positieve alternatieven waarin talent zich op een veilige en legale manier kan ontwikkelen.

Gemeenten kunnen het rapport gebruiken om:

• inzicht te krijgen in factoren die kunnen bijdragen aan betrokkenheid bij cybercriminaliteit;
• professionals meer kennis te geven over online leefwerelden;
• samen te werken met scholen, ouders, politie en jongerenwerk;
• aandacht te besteden aan online ethiek;
• positieve en veilige leeromgevingen te ondersteunen.

Zo kunnen gemeenten bijdragen aan de ontwikkeling van digitaal talent én helpen voorkomen dat jongeren in cybercriminaliteit terechtkomen.