Voor zijn onderzoek sprak Jaap van der Spek met negen jongeren die vóór hun achttiende een of meerdere keren voor de kinderrechter verschenen. Zij hadden relatief zware strafzaken achter de rug. Uit de gesprekken blijkt dat jongeren moeite kunnen hebben met de manier waarop professionals hun verhaal vastleggen en tijdens de rechtszaak presenteren.
Een jongere vertelt bijvoorbeeld dat hij pas tijdens de rechtszaak ontdekte dat een gesprek met de Raad voor de Kinderbescherming bedoeld was voor een advies aan de rechter. Een andere jongere voelde zich niet opgewassen tegen professionals die volgens hem moeilijke woorden gebruikten en de gezagsverhoudingen niet goed kon inschatten.
Maak duidelijk wat er met het verhaal van een jongere gebeurt
Volgens Jaap van der Spek laat het onderzoek zien hoe belangrijk het is dat jongeren begrijpen wat hun rol is in het strafproces en wat professionals met hun informatie doen. Laat jongeren weten waarom een gesprek plaatsvindt, hoe hun verhaal wordt vastgelegd en hoe zwaar een advies kan meewegen. Ook begrijpelijke taal en ruimte voor de jongere om te reageren zijn belangrijk. Zo kan een jongere zich meer betrokken en gehoord voelen.
Bron: Door de verhalen verlaten: vervreemding, epistemische ongelijkheid en dossierstilte in het jeugdstrafrecht van Jaap van der Spek, gepubliceerd in PROCES 2026/5.