Jongeren leven deels online
Jongeren brengen veel tijd online door. Ze gamen, chatten, gebruiken sociale media en regelen steeds meer digitaal. Volgens Doris van Rooijen, adviseur online criminaliteit en jeugd bij het CCV, is het belangrijk dat gemeenten deze online wereld beter leren begrijpen. “Online criminaliteit speelt zich grotendeels af buiten het zicht van ouders en professionals”, vertelt zij. “Gemeenten en hun partners staan voor de opgave om deze leefwereld te begrijpen. Online gedrag kan bovendien gevolgen hebben in het echte leven. Het is belangrijk om te weten hoe online gedrag zich vertaalt naar situaties in de fysieke wereld en hoe je jongeren hiermee helpt”, zegt Van Rooijen.
Praktische hulp voor gemeenten
Het vernieuwde dossier ‘Jongeren en online criminaliteit’ op de Wegwijzer Jeugd en Veiligheid helpt gemeenten en hun partners om online criminaliteit beter te herkennen en aan te pakken. “We nemen gemeenten mee in welke verschijningsvormen er zijn en waar jongeren zich online mee bezig houden”, legt Van Rooijen uit. In het dossier staat uitgelegd wat cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit zijn. Het CCV gebruikt hiervoor vooral de overkoepelende term ‘online criminaliteit’. “Ook laten we zien welke rol professionals kunnen spelen en wat zij concreet kunnen doen.” Denk daarbij aan jongerenwerkers, scholen, wijkteams, politie en zorgorganisaties. Zij krijgen in het dossier praktische hulpmiddelen en uitleg om signalen sneller te herkennen.
Samenwerken is de sleutel
Volgens het CCV begint een goede aanpak met bewustwording. “Eerst moet het belang ervan ingezien worden”, zegt Van Rooijen. “Daarna is het belangrijk om informatie en cijfers te verzamelen, zodat beleid gebaseerd is op feiten en inzichten.” Maar vooral samenwerken is volgens haar belangrijk. “Online problematiek raakt meerdere beleidsterreinen tegelijk, zoals veiligheid, jeugd, onderwijs en zorg. Dat vraagt om een samenhangende aanpak”, benadrukt Van Rooijen. “Partijen moeten elkaar weten te vinden en versterken.”
Hulpmiddelen en bijeenkomsten
Om professionals te ondersteunen, biedt het CCV verschillende hulpmiddelen aan via de Wegwijzer Jeugd en Veiligheid. Een voorbeeld is de cyberpraatplaat waar ook een hoofdstuk aan de afdeling Jeugd wordt gewijd, en slachtofferschap en daderschap aan bod komt. Er worden tips gegeven voor een praktisch handelingsperspectief en er staan suggesties voor vragen die bedoeld zijn als gespreksstarter om met relevante partners in gesprek te gaan over online criminaliteit.
Daarnaast organiseert het CCV bijeenkomsten waar gemeenten en partners kennis kunnen delen en van elkaar kunnen leren. Bijvoorbeeld de bijeenkomst ‘Jongeren met een LVB in de digitale wereld’ op donderdag 5 november 2026. “Met deze bijeenkomst willen het CCV en het Landelijk Kenniscentrum LVB professionals beter toerusten om jongeren online weerbaarder en veiliger te maken”, besluit Van Rooijen.