Subtiele signalen bij jongeren: een lijst rode vlaggen online én offline

Lijst met rode vlaggen

Om professionals daarbij te helpen, heeft het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid een overzicht gemaakt met zogeheten rode vlaggen: risicosignalen die je kunt tegenkomen in de leefwereld van jongeren, zowel offline als online. Het overzicht is bedoeld als herkenningslijst: waar let je op, en welke signalen kunnen samen een patroon vormen?

Wat staat er in de lijst?

De signalen of rode vlaggen zijn geordend in herkenbare thema’s. Denk aan:

• Persoonlijkheid en gedrag: een opvallende verandering in houding, niet aanspreekbaar zijn, veel smoesjes, agressief taalgebruik of extreem statusgevoelig gedrag.
• Psychologische factoren: terugtrekken, somberheid, snel wisselende emoties, een gevoel van “er niet bij horen” of duidelijke desillusie.
• School, werk en geld: spijbelen, te laat komen, voortijdig stoppen met school, plotselinge schulden of geldproblemen en financiële kwetsbaarheid.
• Online gedrag: meerdere telefoons, continu bereikbaar moeten zijn, ineens “onder de radar” gaan, online geweld aankondigen of wapens laten zien, digitaal grensoverschrijdend gedrag zoals chantage of afpersing.
• Levensstijl en sociale omgeving: onverklaarbaar veel cash, dure spullen zonder (bij)baan, nieuwe (oudere) contacten die niet passen, geheimzinnigheid over vrienden, of juist isoleren van bekenden.
• Criminaliteit en context: geweld, drugs of gestolen spullen bij zich, problemen met politie, (dreigen met) wapens, of signalen dat iemand wordt gehaald en gebracht en buiten de eigen leefomgeving opduikt.

1 signaal is geen rode vlag

Belangrijk: één signaal is niet meteen een rode vlag. Nicole Langeveld, senior adviseur jeugdcriminaliteit bij het CCV zegt: “Juist de optelsom maakt het verschil. De lijst met rode vlaggen helpt om die optelsom samen te maken en er met elkaar hetzelfde gesprek over te voeren. Op basis daarvan kan je beter bepalen of er actie nodig is, door wie en met welk doel.”